Provincies van Nederland
De provincies van Nederland: het zijn er 12, en elke provincie heeft een hoofdstad. Je vindt ze hier op de kaart en in een tabel, met een paar ezelsbruggetjes. Liever op papier? Print dan de blinde kaart.
Liever op papier? Gratis werkbladen om te printen
Meestal in groep 5 en 6
Provincies oefenen
Kies wat je oefent. Kijk naar de kaart en klik op het goede antwoord. Bij een fout krijg je een tip.
De provincies van Nederland in het kort
Nederland heeft 12 provincies. Met hun hoofdsteden:
- Groningen: Groningen
- Friesland (Fryslân): Leeuwarden
- Drenthe: Assen
- Overijssel: Zwolle
- Flevoland: Lelystad
- Gelderland: Arnhem
- Utrecht: Utrecht
- Noord-Holland: Haarlem
- Zuid-Holland: Den Haag
- Zeeland: Middelburg
- Noord-Brabant: 's-Hertogenbosch (Den Bosch)
- Limburg: Maastricht
De kaart met de 12 provincies
Op deze kaart zie je alle provincies van Nederland. Boven in het land liggen Groningen, Friesland en Drenthe. In het oosten Overijssel en Gelderland. In het westen Noord-Holland en Zuid-Holland, met Utrecht en Flevoland in het midden. In het zuiden liggen Zeeland, Noord-Brabant en Limburg.
Flevoland is de jongste provincie. Het land is drooggemaakt uit het water en is sinds 1986 een provincie. Sindsdien heeft Nederland er 12.
Tabel: provincies en hoofdsteden
| Provincie | Hoofdstad | Ligt in het |
|---|---|---|
| Groningen | Groningen | noorden |
| Friesland (Fryslân) | Leeuwarden | noorden |
| Drenthe | Assen | noorden |
| Overijssel | Zwolle | oosten |
| Gelderland | Arnhem | oosten |
| Flevoland | Lelystad | midden |
| Utrecht | Utrecht | midden |
| Noord-Holland | Haarlem | westen |
| Zuid-Holland | Den Haag | westen |
| Zeeland | Middelburg | zuidwesten |
| Noord-Brabant | 's-Hertogenbosch (Den Bosch) | zuiden |
| Limburg | Maastricht | zuiden |
Let op twee dingen. Amsterdam is de hoofdstad van Nederland, maar niet van Noord-Holland: dat is Haarlem. En de officiële naam van Friesland is sinds 1997 Fryslân. Op school zie je beide namen.
Ezelsbruggetjes voor de hoofdsteden
Een ezelsbruggetje is een trucje om iets te onthouden. Deze helpen bij de hoofdsteden die kinderen vaak vergeten of verwisselen:
- Groningen en Utrecht: de stad heeft dezelfde naam als de provincie. Die twee heb je dus gratis.
- Noord-Holland en Zuid-Holland: Haarlem ligt hoger op de kaart dan Den Haag. Dus noord bij Haarlem, zuid bij Den Haag.
- Gelderland: geld in je ARMen. GELDerland en ARnhem.
- Overijssel: over de IJssel zwem je naar Zwolle.
- Flevoland: Lelystad is genoemd naar Cornelis Lely. Hij bedacht het plan voor de Afsluitdijk en de nieuwe polders.
- Friesland: de Elfstedentocht begint en eindigt in Leeuwarden.
- Drenthe: in Assen rijden de motoren de TT.
- Zeeland: Middelburg ligt midden op Walcheren.
- Limburg: Maastricht ligt aan de Maas, helemaal onderin.
- Noord-Brabant: 's-Hertogenbosch betekent het bos van de hertog. Iedereen zegt Den Bosch.
Noord = Haarlem (hoger op de kaart)
Zuid = Den Haag (lager op de kaart)
Zo leren kinderen topografie op school
Topografie hoort bij aardrijkskunde. Kinderen leren waar plaatsen, provincies en wateren liggen. Meestal krijgen ze een kaart of lijstje met namen mee om te leren. Daarna volgt een toets met een blinde kaart: een kaart zonder namen, met nummers of letters erop. Je kind schrijft bij elk nummer de goede naam.
Vaak beginnen scholen in groep 5 met de eigen omgeving en de provincies. In groep 6 komen de hoofdsteden, grote steden en rivieren erbij. Dat verschilt per school en per methode. Vraag gerust welk lijstje je kind moet kennen.
Gratis werkbladen provincies van Nederland
Om te printen, in zwart-wit. De antwoorden staan op de laatste pagina.
- Blinde kaart provinciesgroep 5 en 6, pdf met antwoordenGratis printen
- Hoofdsteden van de provinciesgroep 5 en 6, pdf met antwoordenGratis printen
- Hoofdsteden kiezengroep 5, pdf met antwoordenGratis printen
De provincies van Nederland per groep
- Groep 5De eigen woonplaats en provincie, en daarna de 12 provincies op de kaart.
- Groep 6De provincies met hun hoofdsteden, en grote steden en rivieren van Nederland.
- Groep 7Nederland wordt herhaald. Daarna komt Europa.
Dit verschilt per school en per methode. Vraag het gerust aan de leerkracht.
Waar kinderen bij de provincies van Nederland vaak op vastlopen
- Noord-Holland en Zuid-Holland worden verwisseld, en dus ook Haarlem en Den Haag. Laat je kind eerst de twee provincies op de kaart aanwijzen: noord is boven.
- Veel kinderen denken dat Amsterdam de hoofdstad van Noord-Holland is. Zeg erbij: Amsterdam is de hoofdstad van Nederland, Haarlem van Noord-Holland.
- Groningen en Drenthe, en Gelderland en Overijssel, liggen naast elkaar en worden vaak omgedraaid. Oefen zulke buren samen: welke ligt boven, welke onder?
- Spelling telt soms mee op de toets. 's-Hertogenbosch begint met een apostrof, een kleine s en een streepje. Vraag de leerkracht of Den Bosch ook goed is.
Zo oefen je de provincies van Nederland thuis
- Oefen kort en vaak: vijf minuten per dag, met drie of vier provincies tegelijk. Neem de volgende dag de rest erbij.
- Print de blinde kaart. Eerst mag je kind spieken in de tabel, daarna zonder.
- Maak het persoonlijk: in welke provincie wonen opa en oma, waar ga je op vakantie, waar speelt de voetbalclub?
- Kijk samen naar het weerbericht. Daar zie je vaak de kaart van Nederland. Vraag: in welke provincie gaat het regenen?

Topografiepakket
Provincies, hoofdsteden, steden, water, Europa en de wereld in zes weken. Elke dag een kort onderdeel, met uitleg voor jou en alle antwoorden.
Veelgestelde vragen over de provincies van Nederland
Hoeveel provincies heeft Nederland?
Nederland heeft 12 provincies. De jongste is Flevoland. Die is in 1986 een provincie geworden, op land dat is drooggemaakt.
Wat is de hoofdstad van Noord-Holland?
Haarlem. Veel kinderen en ouders denken aan Amsterdam, maar Amsterdam is de hoofdstad van Nederland. De hoofdstad van Zuid-Holland is Den Haag.
Is het Friesland of Fryslân?
Allebei. De officiële naam is sinds 1997 Fryslân, de Friese naam. In het Nederlands zeggen veel mensen nog Friesland. Op school zie je beide namen.
In welke groep leer je de provincies?
Meestal in groep 5 of 6. Eerst de provincies op de kaart, daarna de hoofdsteden. Dat verschilt per school en per methode.
Hoe leert mijn kind de provincies het snelst?
Kort en vaak oefenen werkt het best. Begin met een paar provincies, gebruik een blinde kaart en ezelsbruggetjes. Laat je kind ook zelf aanwijzen en hardop de naam zeggen.
Past hier ook bij
Alles van topografie vind je op topografie oefenen. Per groep: groep 5 en groep 6.


