Rijmen en klanken oefenen
Rijmen en klanken horen is voor kleuters een goede voorbereiding op leren lezen. Hoort je kleuter dat maan en baan rijmen, en dat maan met een m begint? Bij de oefening leest de site de vraag voor en kiest je kind het woord.
Liever op papier? Gratis werkbladen om te printen
Meestal in groep 1 en 2
Oefen rijmen en klanken
Druk op Lees voor of lees zelf voor. Je kind kiest het goede woord. Bij een fout krijg je een tip.
Het belangrijkste over rijmen en klanken
In groep 1 en 2 leren kinderen luisteren naar woorden. Ze horen of woorden rijmen, met welke klank een woord begint en uit hoeveel stukjes een woord bestaat. Letters lezen hoeft nog niet. Het gaat om horen. Dat helpt straks enorm in groep 3.
Waarom rijmen en klanken zo belangrijk zijn
Om te leren lezen moet een kind horen dat een woord uit klanken bestaat. Bij maan hoor je m, aa en n. Dat heet klankbewustzijn: weten dat je een woord in stukjes kunt hakken en weer aan elkaar kunt plakken.
Rijmen is de eerste stap. Een kind dat hoort dat muis en huis rijmen, luistert al naar het eind van een woord. Daarna komen de beginklank, de eindklank en het klappen van woorden. In groep 3 leert je kind de letters die bij die klanken horen.
Rijmen met kleuters: wanneer rijmen woorden?
Woorden rijmen als ze aan het eind hetzelfde klinken. Het begin is anders. Kat rijmt op rat en mat. Kat rijmt niet op kip: die beginnen wel hetzelfde, maar eindigen anders.
Het gaat om horen, niet om schrijven. Bed en pet rijmen ook, want je hoort aan het eind allebei een t.
huis rijmt op muis, thuis en buis
boom rijmt op droom en stroom
maan rijmt op baan, haan en staan
Beginklank en eindklank
Bij de beginklank luister je naar het eerste geluidje van een woord. Maan begint met mmm, net als muis en mes. Zeg de klank, niet de naam van de letter: dus mmm en niet em.
De eindklank is lastiger, want kinderen letten vooral op het begin. Zeg het woord langzaam en rek het laatste stukje uit: visss. Wat hoor je als laatste?
Klappen: woorden in stukjes
Bij klappen hakt je kind een woord in stukjes, de lettergrepen. Bij elk stukje één klap: ta-fel is twee keer klappen, o-li-fant drie keer. Korte woorden zoals boom of kat zijn één klap.
Klappen is een spelletje dat bijna elk kind leuk vindt. Doe het met de namen van het gezin: Sa-ra, Ar-thur, Kim.
kat: 1 klap
ta-fel: 2 klappen
o-li-fant: 3 klappen
Gratis werkbladen rijmen en klanken
Om te printen, in zwart-wit. Lees de woorden voor, je kind zet een kringetje om het goede plaatje. De antwoorden staan op de laatste pagina.
- Rijmwoordengroep 1 en 2, pdf met antwoordenGratis printen
- Beginklankgroep 2, pdf met antwoordenGratis printen
- Klappengroep 1 en 2, pdf met antwoordenGratis printen
Rijmen en klanken in groep 1 en 2
- Groep 1Versjes en liedjes met rijm, rijmwoorden herkennen, woorden klappen en horen of een woord lang of kort is.
- Groep 2Zelf rijmwoorden bedenken, de beginklank en eindklank horen, woorden in klanken hakken (m-aa-n) en klanken plakken. Vaak ook de eerste letters.
Hier gaat het vaak mis bij rijmen en klanken
- Kinderen kiezen een woord dat hetzelfde begint in plaats van eindigt: kat en kip. Zeg beide woorden langzaam en vraag: klinkt het eind hetzelfde?
- Bij de beginklank zeggen kinderen de letternaam (em, es) in plaats van de klank (mmm, sss). Zeg zelf steeds de klank, dan neemt je kind dat over.
- Bij klappen klappen kinderen soms per klank in plaats van per stukje: k-a-t wordt drie klappen. Zeg het woord gewoon in stukjes, zoals je het zou zingen.
Tips om thuis met rijmen en klanken te oefenen
- Speel ik zie, ik zie wat jij niet ziet met klanken: ik zie iets dat begint met mmm.
- Lees rijmversjes en prentenboeken met rijm voor. Stop af en toe voor het rijmwoord en laat je kind het afmaken.
- Bedenk samen onzinrijm: huis, muis, puis, kuis. Onzinwoorden mogen gewoon, het gaat om het horen.
- Klap bij het tafeldekken de woorden: bord, le-pel, vork.
- Naast rijmen en klanken spelen kleuters ook met tellen, vormen en patronen. Dat oefen je bij rekenen groep 1 en 2.
Kleuterpakket groep 1 en 2
Tellen, meer en minder, vormen, rijmen, klanken, letters en lijnen in zes weken. Elke dag een kort onderdeel, met uitleg voor jou en alle antwoorden.
Wat ouders vragen over rijmen en klanken
Wanneer leert een kind rijmen?
De meeste kinderen beginnen in groep 1 met rijmwoorden herkennen. In groep 2 leren ze zelf rijmwoorden bedenken. Het ene kind hoort rijm al op zijn vierde, het andere pas op zijn zesde. Dat is normaal.
Mijn kind hoort nog geen rijm. Is dat erg?
Nee, dat komt vaak voor bij jonge kleuters. Lees veel rijmversjes voor en zeg rijmwoorden overdreven duidelijk. Blijft het ook aan het eind van groep 2 lastig, bespreek het dan met de leerkracht.
Moet mijn kind in groep 2 al letters kennen?
Dat hoeft niet. Veel kinderen kennen aan het eind van groep 2 een paar letters, bijvoorbeeld van hun eigen naam. Het echte leren lezen begint in groep 3. Klanken horen is in groep 2 belangrijker dan letters kennen.
Wat is het verschil tussen een klank en een letter?
Een klank hoor je, een letter zie je. Bij de klank zeg je mmm, de letter heet em. In groep 1 en 2 gaat het om de klanken. In groep 3 leert je kind welke letter bij welke klank hoort.
Verder oefenen
Alles van taal vind je op taal oefenen. Per groep: groep 1 en 2.